الْباطِلِ فَيَدْمَغُهُ فَإِذا هُوَ زاهِقٌ وَ لَكُمُ الْوَيْلُ مِمَّا تَصِفُونَ « 1 » . ناچيزى باطل و قدرت حق را بيان مىكند و توانايى نداشتن باطل براى اينكه براى هميشه در مقابل حق بايستد و اينكه غلبهء ظاهرى يعنى موقت مىكند ولى حق يك دفعه از كمين بيرون مىآيد . تعبير اين است كه « بَلْ نَقْذِفُ بِالْحَقِّ عَلَى الْباطِلِ » ( « قذف » پرتاب كردن است ) مثل اينكه از حق گلوله‌اى مىسازيم و آن را به شدت به باطل پرتاب مىكنيم كه اصلًا دماغش را خرد مىكند ، بعد يك وقت مىبينيد اصلًا اين از بين رفتنى بوده ، چيزى نبوده ، خيال مىكردند چيزى بوده ، اساساً باطن نداشته و زاهق بوده است . از اين جمله بعضى استفاده‌اى كرده‌اند و بد هم نيست و آن اين است كه حق بعد از آنكه به وسيلهء باطل مدتى رويش پوشانده مىشود و نمودار نيست ، وقتى كه به جنگ باطل مىآيد انقلابى وار مىآيد : نَقْذِفُ بِالْحَقِّ عَلَى الْباطِلِ . خدا به وسيلهء خود بشر اين كار را مىكند . مىبينيد به طور ناگهانى و انقلابى وار مىآيد آن را خرد و خمير مىكند و دور مىريزد . ببينيد چقدر قرآن در جنگ حق و باطل خوشبينانه نگاه مىكند ! مىگويد خلاصه اين نمود باطل شما را نترساند ، آن فراگيرى كه رو را گرفته و پوشانده شما را مأيوس نكند ، حق پيروز است ، حق هميشه پيروز بوده ، نه اينكه مىخواهد بگويد كه [ فقط در نهايت پيروز است . ] مسئلهء وَعَدَ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا مِنْكُمْ وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ لَيَسْتَخْلِفَنَّهُمْ فِي الْأَرْضِ « 2 » كه وعدهء نهايى پيروزى كامل حق است كه ديگر از باطل هيچ نشانه‌اى باقى نماند و اين سرنوشت نهايى تاريخ است به جاى خود ، در طول تاريخ هم همين‌طور بوده . البته در طول تاريخ هميشه حق و باطل با يكديگر در حال جنگ بوده‌اند ولى قرآن مىگويد پيروزى با حق است : وَ لَقَدْ سَبَقَتْ كَلِمَتُنا لِعِبادِنَا الْمُرْسَلِينَ « 3 » . نه فقط براى آينده ، گذشته هم اين گونه است . مىفرمايد كلمهء ما ، در علم ما چنين گذشته ، ارادهء ما چنين بوده است براى بندگان مرسلمان ، همهء پيغمبرانمان كه در گذشته بوده‌اند كه إِنَّهُمْ لَهُمُ الْمَنْصُورُونَ « 4 » . قرآن پيامبران را كه نهضتهاى آنها دو روزى بود و بعد از بين رفت شكست خورده نمىداند ، بلكه آنها را در بعثتهاى خودشان پيروز و غالب مىداند . برعكس ، كِيد شيطان را ضعيف مىشمارد . قرآنى كه اين همه از شيطان نام مىبرد و از كيد و مكر شيطان سخن مىگويد باز مىفرمايد : فَقاتِلُوا أَوْلِياءَ الشَّيْطانِ إِنَّ كَيْدَ الشَّيْطانِ كانَ ضَعِيفاً . الَّذِينَ آمَنُوا يُقاتِلُونَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَ الَّذِينَ كَفَرُوا يُقاتِلُونَ فِي سَبِيلِ الطَّاغُوتِ فَقاتِلُوا

--> ( 1 ) انبياء / 18 . ( 2 ) نور / 55 . ( 3 ) صافّات / 171 . ( 4 ) صافّات / 172 .